Það var góða blanda Fókusfélaga, ættingja, vina og ferðamanna sem mættu í opun „Abstrakt“, fjórðu þemasýningu Fókus föstudaginn 5. júní 2026.
Í þetta skipti áttu sjö Fókusfélagar myndir þar og féll samsetning sýnenda þannig að flestir þeirra eru í stjórn eða nefndum félagsins.
Mynd: Kristján U. Kristjánsson
Guðbrandur Benediktsson safnstjóri ávarpaði sýnendur og gesti og fjallaði meðal annars um mikilvægi grasrótarfélags eins og Fókusar fyrir ljósmyndasamfélagið.
Stefán Hrafn Jónsson, formaður Fókus, ávarpaði gesti, kynnti sýnendur og þakkaði Ljósmyndasafni Reykjavíkur þeirra stuðning og góðu þjónustu.
Abstrakt myndir tilbúnar fyrir opnun dagsins. Hér má sjá hluta sýninganefndar og sýnenda vinna að uppsetningu fjórðu af sjö sýningum Fókus í Skotinu, Ljósmyndasafni Reykjavíkur, Tryggvagötu 15, 6. hæð sem opnar föstudaginn 5. júní kl. 16:00. Sjáum vonandi sem flest ykkar þar.
Sýninganefnd Fókus vandar sig við uppsetningu á fjórðu sýningu ársins hjá Fókus í Skotinu, Ljósmyndasafni Reykjavíkur. Mynd: Kristján U. Kristjánsson.Lesa áfram „Fjórða sýning Fókus árið 2026“
Yfirlit yfir helstu myndvinnsluforrit fyrir byrjendur, áhugamenn og atvinnumyndara. Samanburður á Adobe, Capture One, fríum forritum og fleiru.
Athugið: Forrit þróast mjög hratt. Því gæti ýmislegt verið úrellt, svo gæti annað verið rangt þar sem höfundur hefur ekki náð að prufkeyra öll forritið. Allar ábendingar um hvað megi betur fara eru vel þegnar. Efnið er unnið upp úr heimildaleit á netinu, ýmsum myndböndum á YouTube og samtölum við ChatGPT. Það er því líklega að rangfærslur leynist í textanum , bæði um efnisatriði og orðalag. Textinn er birtur án ábyrgðar. Lesendur kaupa, sækja og nota því myndvinnsluforrit á eigin ábyrgð.
Þrjátíu og þrír Fókusfélagar ferðuðust um Strandir í vorferð félagsins 2026. Hér má lesa ferðasögu og sjá myndir úr einstaklega vel heppnaðri ferð norður í Djúpavík, Gjögur og víðar.
Fyrir hönd Fókusfélaga þakkar stjórn og ferðanefnd öllum þeim sem komu að skipulagi og mótttöku Fókusfélaga í vorðferðinni norður á Strandir. Ferðafélagar voru allir afar ánægðir með ferðina.
Vorferð Fókus var farin dagana 1.-3. maí 2026, norður á Strandir. Nokkrir félagar fóru norður á fimmtudegi og höfðu auka myndatökudag á ströndum. Þrjátíu og þrír félagar tóku þátt í ferðinni og hefur aldrei verið farin stærri ferð á vegum félagsins. Nokkrir félagar tóku þátt í sinni fyrstu Fókusferð, á meðan aðrir hafa verið með um lengri eða skemmri tíma. Fókusfélagar komu ekki bara frá Reykjavíkursvæðinu heldur einnig Skagafirði og Akranesi að þessu sinni.
Þegar farið er í ljósmyndaferð er alltaf hætta á að eitthvað gleymist. Það þarf ekki mikið til; rafhlaða sem varð eftir í hleðslu, minniskort sem liggur enn í kortalesaranum heima eða linsa sem hefði verið fullkomin fyrir akkúrat þetta augnablik sem birtist óvænt. Flestir sem hafa ferðast með myndavél hafa lent í einhverju slíku og læra oft best af eigin mistökum.
Höfundur skellti því hér saman lista sem verður seint tæmandi en gæti vonandi reynst hjálplegur fyrir næstu ferð þína. Listinn byggir að hluta á eigin reynslu, bæði mistökum og því sem hefur reynst vel í gegnum tíðina, en einnig á töluverðri leit og yfirferð á ráðum frá öðrum ljósmyndurum. Sumt á aðeins við í lengri ferðum, annað getur skipt sköpum í stuttu kvöldrölti með myndavélina.
Það sem þarf í ferðina ræðst auðvitað af mörgu. Hvert ferðinni er heitið, hvort ljósmynda eigi landslag, fugla, fólk, norðurljós eða götumyndir, hversu lengi á að vera í burtu og hversu mikið þú nennir bera á milli. Stundum reynist besta myndin tekin með léttum búnaði og góðri hugmynd, en stundum sér maður eftir því að hafa skilið þrífótinn eða filterinn eftir heima. Þá er líka spurning hversu skilningsríkur ferðafélaginn er gagnvart því að báðar auka ferðatöskurnar fari undir ljósmyndabúnaðinn þinn.
Markmiðið hér er ekki að segja fólki hvernig það eigi að ferðast eða hvað sé réttur búnaður. Ljósmyndarar vinna ólíkt og hafa mismunandi þarfir. Ég vona að listinn hér að neðan geti hjálpað einhverjum að muna eftir því sem skiptir máli áður en lagt er af stað, hvort sem ferðinni er heitið í stutta dagsferð, næstu ferð með Fókus, í stærra ævintýri erlendis nú eða í ljósmyndavöruverslunina.
Ef þér finnst eitthvað vanta á listann máttu endilega senda mér línu.
Um 46 félagar mættu á aðalfund Fókus sem haldinn var í Hraunbæ 123 þann 21.4.2026 og var stemningin í senn hlý og kraftmikil. Slík mæting á aðalfund er ekki sjálfgefin í félagasamtökum og endurspeglar hún sterka samkennd og vaxandi áhuga á öflugu starfi félagsins. Mæting upp á 25% á aðalfund þekkist vart í íslenskum félagasamtökum.
Ellert B. Guðjósson var valinn fundarstjóri og Brynja Jóhannsdóttir ritaði fundargerð. Bæði sinntu þau hlutverkum sínum af miklum sóma.
Fundurinn fór fram samkvæmt boðaðri dagskrá þar sem hefðbundin aðalfundarstörf voru tekin fyrir. Umræður voru jafnframt góðar og komu fram ýmsar hugmyndir um starfið á komandi ári.
Föstudaginn 17. apríl var þriðji hluti sýningarinar Skotið í Fókus á Ljósmyndasafni Reykjavíkur opnuð. Nú er þemað Vetrarmyndir og sýnendur eru sex Fókusfélagar.
Sýnendur f.v.: Íris Reynisdóttir, Þórður Kr. Jóhannesseon, Hallfríður Ingimundardóttir, Jón Stefánsson og Helga Gréta Ingimundardóttir. Hrafnhildur L. Hafsteinsdóttir var fjarverandi við opnunina. Mynd: Tryggvi Már Gunnarsson. Lesa áfram „Sýning Fókus í Skotinu – Vetrarmyndir“
Vaskur hópur sýnenda og fulltrúa sýningarnefndar Fókus mætti í morgun (15.4.2026) til að setja upp þriðju þemasýningu Fókus 2026, „Vetrarmyndir“ í Ljósmyndasafni Reykjavíkur, Tryggvagötu 15, 6. hæð.
Opnunin er föstudaginn 17. apríl kl. 16:00. Það er mikil eftirvænting hjá bæði sýningarnefnd og sýnendum sem hlakkar til að sjá ykkur sem flest á opnuninni.
Myndir af vinnu við uppsetningu tóku Helga Gréta Ingimundardóttir og Bára Snæfeld.
Rafræn mynd er samansafn af tölum þar sem hver tala sýnir hversu mikil birta féll á hvern pixil eða mælipunkt. Punktarnir eru milljónir talsins og því er tölurunan í hverri mynd mjög löng.
Tölvan í myndavélinni skynjar, líkt og aðrar tölvur, aðeins tvær tölur: 0 og 1. Með nægilega langri runu af 0 og 1 má þó skrá mjög stórar tölur. Ef runan hefur tvö sæti eru möguleikarnir 00, 01, 10 og 11. Með tveimur sætum getum við því skráð fjórar ólíkar tölur. Hver runan verður alltaf að vera jafn löng. Framanritað er tvö sæti – kallað tveir bitar í byde eða bæti.
Við hvert nýtt sæti tvöfaldast möguleikarnir. Þegar stafræn myndatækni tók að ryðja sér til rúms voru myndir yfirleitt geymdar í 8 bitum í hverju bæti (byte). Með 8 bitum er hægt að skrá 256 mismunandi gildi, sem í ljósmyndun jafngildir 256 birtustigum.
Myndir í JPEG-formi eru enn í dag að jafnaði 8 bitar og bjóða því upp á 256 mismunandi gráa tóna í hverjum grunnlit.
Nútímamyndavélar geta þó mælt mun fleiri gildi. Ef myndavélin skilar óunnum gögnum (RAW) getur hver mælipunktur geymt tölur með 14 bitum. Það jafngildir yfir 16 þúsund mögulegum birtustigum. Þó að augað greini ekki alltaf þennan mun nýtist hann í vinnslunni þar sem mikilvægt er að hafa næg gögn til að vinna með.
Ein mikilvægasta forsenda góðrar myndvinnslu er að taka upp hrámyndir (RAW). Þær taka meira pláss en geymslumiðlar eru ekki lengur dýrir. Margir ljósmyndarar vista bæði JPEG og RAW-skrár til öryggis.
Myndvinnsla
Myndvinnsla felst í að breyta tölugildum myndarinnar. Ef tölugildi eru hækkuð á ákveðnu svæði birtist það bjartara, og ef þau eru lækkuð dökknar svæðið. Heilinn vinnur sjálfur þannig úr sjónrænni upplifun að hann eykur andstæður, og oft viljum við gera hið sama í myndvinnslu.
Mynd er samsett úr þremur litrásum – einni fyrir hvern grunnlit (rauðan, grænan og bláan). Með því að breyta birtu í þessum litrásum má stýra litadýpt og kontrast.
Frægasta forritið til að vinna hrámyndir er Lightroom frá Adobe. Það er þó ekki jafn aðgengilegt og áður þar sem það er nú aðeins selt í áskrift, sem getur reynst dýrt hér á landi. Ódýrara getur verið að kaupa það í gegnum aðrar leiðir, sérstaklega ef maður hefur aðgang sem íbúi í öðru landi.
Hvað gerir Lightroom?
Lightroom er í grunninn gagnagrunnur sem heldur utan um myndir. Þar eru geymdar upplýsingar um staðsetningu mynda á diski ásamt smámyndum (thumbnails). Þessi hluti kallast Library og mætti á íslensku kalla Myndasafn.
Aðalvinnslan fer fram í Develop (framköllun). Þar er hægt að stilla birtu, kontrast, liti o.fl. með sleðum. Histogram sýnir dreifingu birtu á myndinni og breytist þegar sleðarnir eru hreyfðir.
Mikilvægt er að hafa í huga að Lightroom breytir ekki frumgögnunum. Allar breytingar eru skráðar í gagnagrunni sem leiðbeiningar (t.d. „lýsing +1“). Þegar mynd er flutt út, t.d. á vefinn, býr Lightroom til nýja mynd með þessum breytingum – frumgögnin haldast óbreytt.
